LĨNH VỰC THƯƠNG MẠI

Chính Sách Mới về TMĐT có Hiệu Lực từ 01/01/2022 (Kỳ 2) – Một số Quy Định Nổi Bật Liên Quan đến Sàn Giao Dịch TMĐT

Chính Sách Mới về TMĐT có Hiệu Lực từ 01/01/2022 (Kỳ 2) – Một số Quy Định Nổi Bật Liên Quan đến Sàn Giao Dịch TMĐT

Tiếp nối chuỗi bài viết về chính sách mới điều chỉnh hoạt động thương mại điện tử (TMĐT) sẽ có hiệu lực từ ngày 01/01/2022, bài viết kỳ này sẽ cung cấp thêm cho đọc giả một số điểm mới đáng chú ý liên quan đến việc cung cấp/ hoạt động của thương nhân, tổ chức trên sàn giao dịch TMĐT – một hình thức hoạt động phổ biến của hoạt động TMĐT tại Việt Nam cho phép các thương nhân, tổ chức, cá nhân không phải chủ sở hữu website có thể tiến hành một phần hoặc toàn bộ quy trình mua bán hàng hóa, dịch vụ trên đó.

  1. Quy định cụ thể về việc cung cấp thông tin của hàng hóa, dịch vụ – đối tượng giao dịch trên sàn TMĐT:

Điều 30 Nghị định 52/2013/NĐ-CP đã có quy định về trách nhiệm cung cấp thông tin hàng hóa, dịch vụ của thương nhân, tổ chức, cá nhân bán hàng trên sàn TMĐT. Tuy nhiên, quy định này chỉ dừng lại ở việc yêu cầu người bán “cung cấp những thông tin để khách hàng có thể xác định chính xác các đặc tính của hàng hóa, dịch vụ nhằm tránh sự hiểu nhầm khi quyết định việc đề nghị giao kết hợp đồng” mà không có hướng dẫn cụ thể phải cung cấp những thông tin gì là đủ, là phù hợp. Do đó, khi áp dụng quy định này trong thực tế không tránh khỏi tình trạng hàng hóa, dịch vụ được mua không đáp ứng được kỳ vọng của khách hàng, gây tâm lý bức xức trong một bộ phận không nhỏ người tiêu dùng và ảnh hưởng lớn đến sự phát triển của TMĐT ở Việt Nam.

Để giải quyết được thực trạng này, Nghị định 85/2021/NĐ-CP đã bổ sung một số yêu cầu mới liên quan đến việc cung cấp thông tin hàng hóa, dịch vụ được bán trên sàn TMĐT. Theo đó, các nội dung cần công bố chính là các thông tin trên nhãn hàng hóa trừ các thông tin có tính chất riêng biệt. Điều này nhằm giúp người tiêu dùng có được đầy đủ những thông tin liên quan đến sản phẩm trước khi đưa ra quyết định có mua hàng hóa hay không.

Bên cạnh đó, ngoài việc cung cấp những thông tin về hàng hóa, dịch vụ theo quy định về nhãn hàng hóa, người bán còn có nghĩa vụ cung cấp thêm những thông tin về việc đáp ứng các điều kiện kinh doanh của mình trong trường hợp hàng hóa, dịch vụ được giao dịch thuộc trường hợp phải đáp ứng các điều kiện theo quy định của pháp luật. Việc người bán đáp ứng đầy đủ các quy định về điều kiện kinh doanh hàng hóa, dịch vụ theo quy định có thể được xem là một trong những cơ sở vững chắc để người mua xem xét và tin tưởng vào những sản phẩm, dịch vụ của nhà cung cấp này.

  1. Quy định mới về các hình thức hoạt động của sàn TMĐT:

Nhằm bắt kịp những thay đổi về công nghệ nói chung và trong lĩnh vực TMĐT nói riêng, Nghị định 85 đã điều chỉnh và bổ sung các loại hình hoạt động của sàn TMĐT theo thực tiễn, cụ thể:

“2. Các hình thức hoạt động của sàn giao dịch thương mại điện tử:
a) Website cho phép người tham gia được mở các gian hàng để trưng bày, giới thiệu hàng hóa hoặc dịch vụ;
b) Website cho phép người tham gia được mở tài khoản để thực hiện quá trình giao kết hợp đồng với khách hàng;
c) Website có chuyên mục mua bán, trên đó cho phép người tham gia đăng tin mua bán hàng hóa và dịch vụ;
d) Mạng xã hội có một trong các hình thức hoạt động quy định tại điểm a, b, c khoản này và người tham gia trực tiếp hoặc gián tiếp trả phí cho việc thực hiện các hoạt động đó.”

Theo đó, nếu một mạng xã hội có một trong các tính năng (i) cho phép người tham gia được mở các gian hàng để trưng bày, giới thiệu hàng hóa hoặc dịch vụ; (ii) cho phép người tham gia được mở tài khoản để thực hiện quá trình giao kết hợp đồng với khách hàng; (iii) có chuyên mục mua bán, trên đó cho phép người tham gia đăng tin mua bán hàng hóa và dịch vụ; và người tham gia trực tiếp hoặc gián tiếp trả phí cho việc thực hiện các hoạt động đó thì được xem là một sàn giao dịch TMĐT. Áp dụng quy định pháp luật về TMĐT, thì tổ chức, cá nhân sở hữu mạng xã hội phải tiến hành thủ tục đăng ký với cơ quan nhà nước có thẩm quyền và đảm bảo tất cả các hoạt động liên quan đến TMĐT được tiến hành trên mạng xã hội đó tuân thủ đúng quy định pháp luật.

Có thể thấy các quy định pháp luật này đã phần nào phản ánh được thực tế cuộc sống, đưa việc livestream bán hàng, giới thiệu sản phẩm trên mạng xã hội của cá nhân, tổ chức trở thành một trong những hoạt động TMĐT và từ đó bắt buộc những cá nhân, tổ chức có liên quan phải tuân thủ những quy định pháp luật về TMĐT. Đây sẽ là căn cứ để xử phạt những cá nhân, tổ chức trên nếu có hành vi vi phạm pháp luật về TMĐT cũng như bảo vệ người tiêu dùng khi tiến hành giao dịch TMĐT trên nền tảng mạng xã hội.

  1. Bổ sung trách nhiệm của thương nhân, tổ chức cung cấp sàn giao dịch TMĐT:

Bên cạnh việc mở rộng các hình thức hoạt động của sàn TMĐT, Nghi định 85 cũng đã có những quy định mới đối với nghĩa vụ của thương nhân, tổ chức cung cấp sàn giao dịch TMĐT để phù hợp hơn với tình hình phát triển của thị trường, cụ thể:

a. Cụ thể hóa các biện pháp xử lý của thương nhân, tổ chức khi phát hiện hoặc nhận được phản ánh về hành vi kinh doanh vi phạm pháp luật trên sàn TMĐT:

Quy định mới đã liệt kê một loạt những biện pháp xử lý mà thương nhân, tổ chức cung cấp sàn giao dịch TMĐT phải thực hiện khi rơi vào tình huống trên như: ngăn chặn và loại bỏ những thông tin vi phạm; cảnh báo hoặc từ chối cung cấp dịch vụ,… thay vì chỉ quy định chung chung như Nghị định 52 “Có biện pháp xử lý kịp thời khi phát hiện hoặc nhận được phản ánh về hành vi kinh doanh vi phạm pháp luật trên sàn giao dịch thương mại điện tử.”

b. Cụ thể hóa việc hỗ trợ cơ quan quản lý nhà nước trong việc điều tra, xử lý các hành vi kinh doanh vi phạm pháp luật và giải quyết tranh chấp, khiếu nại:

Cũng tương tự như nội dung ở trên, Nghị định 85 đã cụ thể hóa các hoạt động mà tổ chức, thương nhân cung cấp sàn TMĐT phải thực hiện để hỗ trợ cơ quan cơ quan quản lý nhà nước trong việc điều tra, xử lý các hành vi kinh doanh vi phạm pháp luật và giải quyết tranh chấp, khiếu nại, cụ thể: cung cấp thông tin về đối tượng vi phạm cho cơ quan quản lý nhà nước khi phát hiện hoặc nhận được phản ảnh; Thường xuyên cập nhật từ khóa theo khuyến cáo từ cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền và lọc thông tin theo từ khóa trước khi thông tin về hàng hóa, dịch vụ hiển thị trên website;….

c. Quy định thêm các nghĩa vụ của thương nhân, tổ chức cung cấp sàn TMĐT có chức năng đặt hàng trực tuyến.

Theo đó, ngoài các nghĩa vụ chung được quy định từ khoản 1 đến khoản 10 Điều 36, những thương nhân, tổ chức cung cấp sàn TMĐT có chức năng đặt hàng còn có thêm một số nghĩa vụ mới như chỉ định đầu mối tiếp nhận yêu cầu và cung cấp thông tin trực tuyến cho cơ quan quản lý nhà nước về các đối tượng có dấu hiệu vi phạm pháp luật trong vòng 24 giờ; Đại diện cho người bán nước ngoài trên sàn giao dịch thương mại điện tử giải quyết các khiếu nại của người tiêu dùng; Lưu trữ thông tin về các giao dịch đặt hàng;…

Có thể thấy rằng những quy định mới về TMĐT này đã tạo nên nhiều cơ chế pháp lý để cơ quan nhà nước có thẩm quyền bảo vệ tốt hơn quyền lợi của người tiêu dùng cũng như hạn chế những hành vi vi phạm pháp luật trên môi trường TMĐT nói chung và trên các sàn TMĐT nói riêng. Tác giả hy vọng những thông tin trên đã phần nào cung cấp cho bạn đọc một số điểm mới quan trọng về những quy định pháp luật liên quan đến hoạt động của các sàn TMĐT sắp có hiệu lực trong thời gian tới để từ đó có thể điều chỉnh kế hoạch sản xuất, kinh doanh của mình sao cho phù hợp hơn và hạn chế được tối đa những rủi ro có thể xảy ra.

Bài viết được căn cứ theo pháp luật hiện hành tại thời điểm được ghi nhận như trên và có thể không còn phù hợp tại thời điểm người đọc tiếp cận bài viết này do pháp luật áp dụng đã có sự thay đổi và trường hợp cụ thể mà người đọc muốn áp dụng. Do đó bài viết chỉ có giá trị tham khảo.

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin

We would be delighted to schedule a meeting to provide you with an effective solution.