LĨNH VỰC đầu tư
Ngành Nghề Kinh Doanh Có Điều Kiện Tiếp Cận Thị Trường Theo Quy Định Mới Của Luật Đầu Tư 2020
Conditional Business Sectors With Market Access In Accordance With The New Provisions Of The Law On Investment 2020

Trong bổi cảnh các văn bản quy phạm pháp luật quan trọng trong lĩnh vực đầu tư kinh doanh của Việt Nam có sự thay đổi lớn thời gian gần đây (Luật Đầu tư 2020 có hiệu lực từ ngày 01/01/2021, Nghị định 31/2021/NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Đầu Tư có hiệu lực từ ngày 26/3/2021), những thay đổi này ảnh hưởng rất lớn đến hoạt động kinh doanh tại Việt Nam của các Nhà đầu tư.”

Trong đó đáng chú ý là sự thay đổi về điều kiện tiếp cận thị trường của một số ngành nghề kinh doanh, sự thay đổi này cũng đặt ra các câu hỏi Nhà đầu tư nước ngoài phải đáp ứng các điều kiện nào để có thể hoạt động kinh doanh tại Việt Nam. Bài viết sau đây sẽ cũng cấp cho Nhà đầu tư được cái nhìn tổng quan khi xem xét về ngành nghề dự kiến hoạt động tại Việt Nam.

  1. Trường hợp phải áp dụng điều kiện tiếp cận thị trường

Khác với Luật Đầu tư 2014 và các văn bản hướng dẫn, theo đó các điều kiện đầu tư được tổng hợp trong một điều khoản cụ thể – Điều 2.6 Nghị định 118/2015; Luật Đầu tư 2020 không có điều khoản này, mà các trường hợp nhà đầu tư nước ngoài phải đáp ứng các điều kiện tiếp cận thị trường lại được quy định tại các điều khoản riêng lẻ. Cụ thể, Luật Đầu tư 2020 và các văn bản hướng dẫn chỉ quy định các nhà đầu tư nước ngoài phải đáp ứng các điều kiện tiếp cận thị trường trong các trường hợp:

  • Thành lập tổ chức kinh tế (Điều 22.1.b của Luật Đầu tư);
  • Đầu tư theo hình thức góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp (Điều 24.2.a của Luật Đầu tư);
  • Đầu tư vào dự án đầu tư thuộc trường hợp phải xin chấp thuận chủ trương đầu tư (Điều 33.4.a của Luật Đầu tư);
  • Bổ sung ngành nghề kinh doanh có điều kiện tiếp cận thị trường (Điều 64.2 Nghị định 31/2021);
  • Đầu tư theo hình thức hợp đồng (Điều 17.5 Nghị định 31/2021);
  • Nhận chuyển nhượng dự án đầu tư hoặc các trường hợp tiếp nhận dự án đầu tư khác (Điều 17.5 Nghị định 31/2021).
  1. Hình thức của điều kiện tiếp cận thị trường

Về hình thức của điều kiện, Luật Đầu tư mới giữ nguyên một số nhóm hình thức cơ bản đã được quy định trước đó cụ thể: (i) tỷ lệ sở hữu vốn điều lệ của nhà đầu tư nước ngoài trong tổ chức kinh tế; (ii) hình thức đầu tư; (iii) phạm vi hoạt động đầu tư. Bên cạnh đó, Luật Đầu tư 2020 có một vài thay đổi trong 02 nhóm hình thức cuối, theo đó thay vì chỉ quy định về “điều kiện về đối tác Việt Nam tham gia thực hiện hoạt động đầu tư” như trong Luật Đầu tư 2014; Luật Đầu tư 2020 mở rộng ra thành điều kiện về “Năng lực của nhà đầu tư; đối tác tham gia thực hiện hoạt động đầu tư”. Ta có thể thấy phạm vi của quy định này rộng hơn so với quy định cũ, nhà đầu tư không chỉ phải giải trình về việc đáp ứng điều kiện của bên đối tác Việt Nam cùng tham gia thực hiện hoạt động đầu tư, mà còn phải chứng minh được Nhà đầu tư đáp ứng điều kiện về năng lực để thực hiện hoạt động đầu tư tại Việt Nam.

  1. Điều kiện tiếp cận thị trường trong một số trường hợp đặc biệt:

  • Ngành, nghề kinh doanh chưa được Việt Nam cam kết mở cửa cho nhà đầu tư nước ngoài:

Xã hội ngày càng phát triển kéo theo đó là sự xuất hiện của nhiều loại hình hoạt động kinh doanh mới mà Việt Nam chưa cam kết mở cửa cho nhà đầu tư nước ngoài trong các hiệp ước quốc tế về đầu tư. Để giải quyết vấn đề này, Điều 17.4 Nghị định 31/2021/NĐ-CP có quy định, trường hợp pháp luật Việt Nam có quy định về điều kiện tiếp cận thị trường đối với những ngành nghề trên trong các văn bản pháp luật như luật, nghị định, nghị quyết. pháp lệnh,… thì cơ quan đăng ký đầu tư sẽ căn cứ vào các điều kiện trên để xem xét có cho phép nhà đầu tư nước ngoài thực hiện hoạt động đó hay không. Trường hợp, chưa có văn bản pháp luật nào của Việt Nam quy định về điều kiện đối với ngành nghề kinh doanh mới thì nhà đầu nước ngoài phải đáp ứng các điều kiện tương ứng với nhà đầu tư Việt Nam.

Trường hợp các văn bản pháp luật Việt Nam quy định về điều kiện tiếp cận thị trường được ban hành sau khi nhà đầu tư được cấp phép thực hiện hoạt động đầu tư mới, thì căn cứ Điều 17.5 Nghị định 31, nhà đầu tư nước ngoài vẫn được tiếp tục thực hiện hoạt động đầu tư kinh doanh trong phạm vi đầu tư đã được cấp phép.

  • Quyền lựa chon điều kiện tiếp cận thị trường của nhà đầu tư nước ngoài

Trường hợp giữa quốc gia mà nhà đầu tư nước ngoài có quốc tịch và Việt Nam có ký kết (nhiều) điều ước quốc tế về đầu tư, và có sự khác biệt về điều kiện tiếp cận thị trường giữa quy định của pháp luật Việt Nam với (những) điều ước quốc tế đó. Nhà đầu tư nước ngoài có quyền lựa chọn áp dụng điều kiện tiếp cận thị trường được quy định trong một nguồn văn bản sao cho thuận lợi cho mình nhất (Điều 17.8 và 17.9 Nghị định 31/2021/NĐ-CP). Tuy nhiên, cần lưu ý, trường hợp nhà đầu tư nước ngoài lựa chọn áp dụng điều kiện tiếp cận thị trường được quy định trong một điều ước quốc tế về đầu tư cụ thể thì nhà đầu tư nước ngoài phải thực hiện quyền và nghĩa vụ của mình theo toàn bộ quy định của điều ước đó.

  1. Một số ví dụ về ngành nghề có điều kiện tiếp cận thị trường đối với nhà đầu tư nước ngoài

SttMột số ngành nghề có điều kiện tiếp cận thị trường đối với nhà đầu tư nước ngoàiNội dung điều kiệnVăn bản quy định về điều kiện tiếp cận thị trường
1.Dịch vụ quảng cáo.Liên doanh giữa nhà đầu tư nước ngoài và một doanh nghiệp Việt Nam có đăng ký ngành nghề quảng cáo (Không có quy định về tỷ lệ vốn góp)Biểu cam kết WTO
2.Dịch vụ giáo dụcQuy định về vốn đầu tư tối thiểu cho từng suất đầu tư

Biểu cam kết WTO

Nghị định 86/2018

3.

 

 

Dịch vụ kiểm tra và phân tích kỹ thuật.Nhà đầu tư nước ngoài phải là pháp nhân từ một nước thành viên WTO

Biểu cam kết WTO

 

4.Thương mại điện tử

Chưa được quy định về điều kiện cụ thể trong bất kỳ văn bản pháp luật nào.

Cơ quan đầu tư có thể hỏi ý kiến bộ ban ngành liên quan để có hướng xử lý hồ sơ

Luật Đầu tư

 

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin

Liên hệ PLF để được tư vấn