7 nhóm ngành nghề cấm nhà đầu tư nước ngoài kinh doanh

Nhà đầu tư nước ngoài khi có ý định đầu tư, kinh doanh vào Việt Nam cần phải tìm hiểu và lựa chọn cho mình hình thức và ngành nghề đầu tư phù hợp. Vì theo quy định của pháp luật đầu tư hiện tại thì không phải bất cứ ngành nghề nào nhà đầu tư nước ngoài cũng có thể thực hiện đầu tư góp vốn, mua cổ phần, thực hiện dự án đầu tư. Do đó, dựa trên các quy định của Luật Đầu tư 2020 cùng các văn bản hướng dẫn thi hành thì nhà đầu tư có thể biết được các ngành nghề cấm đầu tư kinh doanh đối với nhà đầu tư nước ngoài. Từ đó lựa chọn được cho mình ngành nghề đầu tư kinh doanh phù hợp với mục tiêu kinh doanh đã đặt ra.

Khi đầu tư, kinh doanh tại Việt Nam thì nhà đầu tư nước ngoài có thể tiến hành các hoạt động đầu tư theo một trong năm hình thức được quy định tại Điều 21 Luật Đầu tư 2020 như sau:

• Đầu tư thành lập tổ chức kinh tế;
• Đầu tư góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp;
• Thực hiện dự án đầu tư;
• Đầu tư theo hình thức hợp đồng BCC;
• Các hình thức đầu tư, loại hình tổ chức kinh tế mới theo quy định của Chính phủ.

Ngoài việc cần tuân thủ hình thức đầu tư được quy định nêu trên thì nhà đầu tư sẽ không được thực hiện hoạt động kinh doanh của mình nếu ngành nghề kinh doanh thuộc danh sách ngành nghề cấm đầu tư, kinh doanh theo quy định. Sau đây là danh sách các ngành nghề cấm đầu tư kinh doanh.

1. Kinh doanh các chất ma túy

Theo tổ chức Liên Hiệp Quốc có định nghĩa ma túy là các chất có nguồn gốc tự nhiên hay tổng hợp, khi xâm nhập vào cơ thể sẽ làm thay đổi trạng thái tâm sinh lý của người sử dụng. Việc sử dụng ma túy nhiều lần sẽ khiến người sử dụng bị lệ thuộc về cả vật chất lẫn tinh thần, từ đó có thể gây ra nhiều hệ lụy đến an toàn xã hội.

Tại Phụ lục I của Luật Đầu tư 2020 đã quy định rõ 47 loại chất ma túy bị cấm đầu tư kinh doanh được xếp thành 4 nhóm khác nhau.

Việc sản xuất, sử dụng trong phân tích, kiểm nghiệm, nghiên cứu khoa học, y tế, sản xuất dược phẩm, điều tra tội phạm, bảo vệ an ninh quốc phòng được thực hiện theo các chất ma túy được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép sản xuất, sử dụng theo quy định của Chính phủ về danh mục chất ma túy, tiền chất và Công ước thống nhất về chống ma túy năm 1961, Công ước Liên hợp quốc năm 1988 về chống buôn bán bất hợp pháp các chất ma túy và chất hướng thần.

2. Kinh doanh các loại hóa chất, khoáng vật

Phụ lục II Luật Đầu tư 2020 đã quy định chi tiết danh mục hóa chất, khoáng vật bị cấm, theo đó thì có tất cả 18 loại hóa chất, khoáng vật được liệt kê tại danh mục này.

Việc sản xuất, sử dụng sản phẩm quy định trong phân tích, kiểm nghiệm, nghiên cứu khoa học, y tế, sản xuất dược phẩm, điều tra tội phạm, bảo vệ quốc phòng, an ninh được thực hiện như sau: các loại hóa chất, khoáng vật bị cấm theo quy định được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép sản xuất, sử dụng theo quy định của Chính phủ về quản lý hóa chất thuộc diện kiểm soát của Công ước cấm phát triển, sản xuất, tàng trữ, sử dụng và phá hủy vũ khí hóa học và các văn bản hướng dẫn Công ước Rotterdam về thủ tục thỏa thuận có thông báo trước đối với một số hóa chất nguy hại và thuốc bảo vệ thực vật trong buôn bán quốc tế.

3. Kinh doanh mẫu vật các loài thực vật, động vật hoang dã có nguồn gốc khai thác từ tự nhiên; mẫu các loài thực vật, động vật rừng, thủy sản nguy cấp, quý hiếm, Nhóm I có nguồn gốc khai thác từ tự nhiên

Quy định này được nêu cụ thể tại điểm c khoản 1 Điều 6 Luật Đầu tư 2020, theo đó thì mẫu vật các loài thực vật, động vật hoang dã có nguồn gốc khai thác từ tự nhiên được quy định tại Phụ lục I của Công ước về buôn bán quốc tế các loài thực vật, động vật hoang dã nguy cấp; mẫu vật các loài thực vật rừng, động vật rừng, thủy sản nguy cấp, quý, hiếm Nhóm I có nguồn gốc khai thác từ tự nhiên quy định tại Phụ lục III của Luật Đầu tư 2020.

Cần lưu ý là việc sản xuất, sử dụng sản phẩm được quy định nêu trên trong phân tích, kiểm nghiệm, nghiên cứu khoa học, y tế, sản xuất dược phẩm, điều tra tội phạm, bảo vệ quốc phòng, an ninh được thực hiện như sau: Mau các loại thực vật, động vật hoang dã bị cấm theo quy định được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép khai thác theo quy định của Chính phủ về quản lý thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm và Công ước về buôn bán quốc tế các loài động, thực vật hoang dã, nguy cấp (CITES).

4. Kinh doanh mại dâm

Bên cạnh pháp luật về đầu tư quy định mại dâm là ngành nghề cấm đầu tư kinh doanh thì pháp luật về hình sự, cụ thể là Bộ luật Hình sự 2015 cũng đã quy định việc truy cứu trách nhiệm hình sự đối với các hành vi liên quan đến hoạt động mại dâm.

5. Mua, bán người, mô, xác, bộ phận cơ thể người, bào thai người

Hoạt động này được quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 6 Luật Đầu tư 2020. Giống như hoạt động mại dâm thì hành vi mua bán người hoặc bộ phận cơ thể người được xem là hành vi phạm tội. Tùy theo mức độ và hành vi phạm tội sẽ có quy định các chế tài khác nhau từ nhẹ đến nặng.

6. Hoạt động kinh doanh liên quan đến sinh sản vô tính trên người

Xuất phát từ những rủi ro và hệ lụy không mong muốn khi thực hiện hoạt động sinh sản vô tính trên cơ thể người. Vậy nên nhà nước đã quy định hoạt động kinh doanh ngành nghề này là hoạt động cấm đầu tư kinh doanh.

7. Kinh doanh pháo nổ và kinh doanh dịch vụ đòi nợ

Hai hoạt động kinh doanh nêu trên là hai hoạt động được đề cập trong danh sách các ngành nghề bị cấm đầu tư kinh doanh tại Việt Nam, cụ thể là điểm g và điểm h khoản 1 Điều 6 Luật Đầu tư 2020.

Trên đây là các ngành nghề bị cấm đầu tư kinh doanh tại Việt Nam hiện nay. Nhà đầu tư nước ngoài cần lưu ý là danh sách các ngành nghề nêu trên không những dành riêng cho nhà đầu tư nước ngoài mà áp dụng cho cả các cá nhân, tổ chức Việt Nam. Việc nắm rõ được danh mục ngành nghề bị cấm đầu tư kinh doanh giúp cho nhà đầu tư phòng tránh được những rủi ro không đáng có cũng như dễ dàng nhận được sự chấp thuận cấp phép từ cơ quan có thẩm quyền đối với hoạt động đầu tư, kinh doanh của mình tại Việt Nam.