Khi đăng ký kinh doanh không cần phải kê khai thông tin Kế toán trưởng?”, “Hoạt động doanh nghiệp bắt buộc phải có kế toán trưởng?” là những câu hỏi thường gặp ở các doanh nghiệp lúc bắt đầu đi vào hoạt động. Trên thực tế pháp luật đã quy định như thế nào? Có phải mọi doanh nghiệp điều bắt buộc phải có Kế toán trưởng hay không? Thông qua bài viết này hy vọng các doanh nghiệp sẽ có được câu trả lời cho các quy định về vị trí Kế toán trưởng trong doanh nghiệp.
1. Kế toán trưởng
Theo Luật Kế toán 2015 quy định rằng Kế toán trưởng là người đứng đầu bộ máy kế toán của đơn vị có nhiệm vụ tổ chức thực hiện công tác kế toán trong đơn vị kế toán.
Các công việc chính của kế trưởng có thể kể đến như hướng dẫn, chỉ đạo, kiểm tra, điều chỉnh những công việc mà các kế toán viên đã thực hiện cho phù hợp với quy định. Đồng thời là người phụ trách chỉ đạo chung, tham mưu chính cho cấp trên về tài chính và đề xuất các chiến lược tài chính, kế toán cho doanh nghiệp.
2. Tiêu chuẩn và điều kiện của Kế toán trưởng
- Tiêu chuẩn: Có phẩm chất đạo đức nghề nghiệp, trung thực, liêm khiết, có ý thức chấp hành pháp luật và có trình độ chuyên môn, nghiệp vụ về kế toán.
- Điều kiện: có chuyên môn, nghiệp vụ về kế toán từ trình độ trung cấp trở lên và có chứng chỉ bồi dưỡng kế toán trưởng.
3. Yêu cầu cần có Kế toán trưởng trong doanh nghiệp
a. Trường hợp cần có
Hiện nay pháp luật Việt Nam chưa yêu cầu sau khi thành lập doanh nghiệp phải có Kế toán trưởng, mà doanh nghiệp có thể bố trí người phụ trách kế toán hoặc thuê dịch vụ làm Kế toán trưởng theo quy định. Nhưng thời gian không bố trí người phụ trách kế toán tối đa là 12 tháng, sau thời gian này doanh nghiệp phải bố trí người làm Kế toán trưởng.
Thông thường tùy theo nhu cầu và điều kiện hoạt động của từng doanh nghiệp, mà doanh nghiệp lựa chọn phương thức sử dụng nhân sự cho phù hợp. Với bối cảnh hiện nay, hầu hết các doanh nghiệp đang có xu hướng cắt giảm chi phí nhân sự, quản lý và thời gian tuyển dụng. Vì vậy họ ngày càng lưu ý nhiều hơn đến việc dùng dịch vụ kế toán trưởng để đảm bảo các hoạt động tài chính luôn suôn sẻ, ổn định và tuân thủ pháp luật về thuế, kế toán.
b. Trường hợp không bắt buộc
Tuy nhiên, trường hợp doanh nghiệp không bắt buộc phải có người phụ trách Kế toán trưởng, như các trường hợp sau đây:
- Các doanh nghiệp siêu nhỏ theo quy định của pháp luật về hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa được bố trí phụ trách kế toán mà không bắt buộc phải bố trí Kế toán trưởng.
- Các đơn vị kế toán trong lĩnh vực nhà nước bao gồm: Đơn vị kế toán chỉ có một người làm kế toán hoặc một người làm kế toán kiêm nhiệm; đơn vị kế toán ngân sách và tài chính xã, phường, thị trấn thì không thực hiện bổ nhiệm kế toán trưởng mà chỉ bổ nhiệm phụ trách kế toán.
Bên cạnh đó, Nghị định 80/2021/NĐ-CP có quy định doanh nghiệp siêu nhỏ gồm các doanh nghiệp sau:
- Doanh nghiệp siêu nhỏ trong lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp, thủy sản; lĩnh vực công nghiệp và xây dựng sử dụng lao động có tham gia bảo hiểm xã hội bình quân năm không quá 10 người và tổng doanh thu của năm không quá 3 tỷ đồng hoặc tổng nguồn vốn của năm không quá 3 tỷ đồng.
- Doanh nghiệp siêu nhỏ trong lĩnh vực thương mại và dịch vụ sử dụng lao động có tham gia bảo hiểm xã hội bình quân năm không quá 10 người và tổng doanh thu của năm không quá 10 tỷ đồng hoặc tổng nguồn vốn của năm không quá 3 tỷ đồng.
Như vậy, không phải tất cả các doanh nghiệp đều phải có Kế toán trưởng, ví dụ như doanh nghiệp siêu nhỏ. Doanh nghiệp siêu nhỏ được bố trí người phụ trách kế toán thay cho Kế toán trưởng.
3. Mức phạt cho doanh nghiệp đối với hành vi không bố trí vị trí Kế toán trưởng trong trường hợp bắt buộc?
Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 40.000.000 đồng đối với việc không bố trí người làm kế toán, làm kế toán trưởng hoặc không thuê tổ chức, cá nhân kinh doanh dịch vụ kế toán làm kế toán, làm kế toán trưởng theo quy định.
Vì thế, ngoại trừ các doanh nghiệp siêu nhỏ, bất kỳ doanh nghiệp nào cũng cần có một Kế toán trưởng ngoài việc tuân thủ pháp luật mà còn để tránh gây ra những hậu quả không lường trước được, thậm chí là vi phạm pháp luật.
